
فرارو- به عقیده برخی تحلیلگران سیاسی، طی سالهای اخیر شکاف میان مردم و حاکمیت نسبت به گذشته افزایش داشته است و مشکلات اقتصادی نیز دامنه این شکاف و نارضایتی را افزایش داده است؛ لذا حالا چند سالی است که این تحلیلگران تاکید دارند که لازم است شکاف ایجاد شده، برطرف شود و راهکارهایی نیز در این راستا ارائه داده اند.
اما بنا به دلایل متعددی، دستگاهی مختلف نتوانستند اعتماد لازم را جلب کنند. البته در برهههای مختلفی میزان این اعتماد افزایش پیدا کرده است، اما روند صعودی آن استمرار نداشته است. به عنوان مثال در سال ۹۲ و ۹۶ حضور مردم پای صندوقهای رای نه تنها نوید افزایش امید را در جامعه میداد بلکه نشانگر آن بود تا حدودی اعتماد عمومی بازگشته است. اما همانطور که گفته شد این وضعیت ادامه پیدا نکرده و این روزها نگرانیهای بسیاری در خصوص کاهش اعتماد عمومی و امید در جامعه به وجود آمده است.
جمهوری اسلامی یک نظام منعطف است و میتواند اعتماد را برگرداند
در همین خصوص اسماعیل گرامی مقدم فعال سیاسی طی گفتگو با فرارو عنوان کرد: «ابتدا باید این نکته را در نظر داشت که اعتماد عمومی خود به خود از بین نمیرود و خود به خود نیز به وجود نمیآید و برای ایجاد یا افزایش اعتماد عمومی ما نیازمند ابزار عوامل خاصی هستیم. مهمترین عامل برای جلب اعتماد عمومی یا حداقل حفظ آن، صداقت است. زیرا به طور کلی هر زمان که صداقت در میان سیاستمداران کاهش پیدا میکند، به تبع آن مردم نیز نگاهشان تغییر میکند و اعتمادی که میان آنها و سیاستمداران یا به طور کلی حاکمیت وجود داشته، کمرنگ و آرام آرام از بین میرود.»
وی تصریح کرد: «یعنی عدم صداقت میان مسئولان و سیاستمداران موجب خساراتی در سطح جامعه میشود و وقتی این اتفاق رخ میدهد، به این معنی است که مردم در زندگیشان دچار کمبود میشوند. این کمبودها آنها را دچار فقر اقتصادی میکند و وقتی یک کشور دچار فقر اقتصادی شود، نخستین تاثیرات آن از بین رفتن اعتماد عمومی خواهد بود. البته این تنها یکی از عواملی است که موجب کاهش یا از بین رفتن اعتماد عمومی میشود.»
وی اظهار کرد: «البته هنوز اعتماد عمومی در کشور به طور کامل از بین نرفته است و من معتقدم که صرفا کاهش پیدا کرده است. اما باید در نظر داشت که الان زمان مناسبی است که تمام دستگاهها وارد عمل شده و اعتماد عمومی را افزایش دهند. زیرا اگر این رشته گسسته شود و جامعه به گسیختگی برسد، قطعا باورهای عمومی مردم از هم خواهد پاشید و افرادی که به دنبال براندازی هستند و در داخل یا بیرون کشور فعالیت میکنند از این وضعیت به نفع خودشان استفاده خواهند کرد.»
سخنگوی حزب اعتماد ملی تاکید کرد: «به عقیده من این بازسازی اعتماد عمومی اصلا کار سختی نیست و فقط نیازمند یک اراده اساسی در تمام سطوح کشور است. ما با یک سیستم کامل خشک مواجه نیستیم که نتواند انعطاف داشته باشد. نظام جمهوری اسلامی کاملا منعطف است و اگر الان کمی فرمان را به سمت صداقت و درستکاری بچرخد، قطعا میتوانند اعتماد عمومی را بازسازی کنند. به عنوان مثال الان هشت سال است که برخی چهرههای سیاسی در حصر هستند و اگر این مسئله رفع شود حداقل اعتماد عمومی بخشی از جامعه را جلب کرده ایم.»
گرامی مقدم در پایان گفت: «به عقیده من در شرایط کنونی همه دغدغه از دست رفتن اعتماد عمومی را دارند، اما متاسفانه بنا به دلایلی که باعث به وجود آمدن همین عدم اعتماد بوده است، اراده لازم دیده نمیشود. ولی مسئولان باید در نظر داشته باشد که با وجود مشکلات و فشارهای اقتصادی که روی جامعه وجود دارد اگر قرار باشد این روند ادامه پیدا کند همین اعتماد نسبی که وجود دارد نیز از بین خواهد رفت.»
جلب اعتماد عمومی در زمان کوتاه غیرممکن است
همچنین صادق جوادی حصار فعال سیاسی در گفتگو با فرارو اظهار کرد: «به عقیده من برای افزایش اعتماد عمومی در جامعه اقدامات زیادی میتوان انجام داد. اما لازمهاش این است که ما برنامه دقیق و جامعی از اقدامات اطمینان آفرین داشته باشیم تا بتوانیم اعتماد از دست رفته را برگردانیم. یعنی به عنوان مثال نباید شرایط به گونه پیش رود که مردم دچار این تصور شوند که درختی که آنها کاشته اند و منتظر بار دادنش هستند، به دست حاکمیت قطع میشود. منظورم این است که الان میزان بدبینی به مسئولان و دستگاههای مختلف بسیار افزایش پیدا کرده است و موجب شده بعضا نگاه غیرمنطقی و غیرواقعی به برخی دستگاه در میان توده مردم شکل بگیرد.»
وی افزود: «البته نمیتوان خیلی هم به مردم ایراد گرفت. زیر طی سالهای اخیر بخش قابل توجهی از امیدهای مردم بنا به دلایل مختلف توسط مقامات و سیاستمداران از بین رفته است. حالا اگر میخواهیم دوباره به یک شرایط نرمال برگردیم ابتدا باید این را در نظر داشته باشیم که یک شبه نمیتوان اعتماد عمومی را جلب کرد، زیرا یکشبه از دست نرفته است که حالا در یک زمان کوتاه بتوان آن را جلب کنیم. اما میتوان به صورت گام به گام که کاملا محسوس و قابل لمس برای جامعه باشد مجددا امید و اعتماد عمومی را به جامعه برگردانیم.»
او تصریح کرد: «به عقیده من یکی از راههای بازگرداندن امید به جامعه این است که به مردم اثبات کنیم که مسئولان هر کاری که انجام میدهند، مداخله غیر قانونی و فراقانونی صورت نمیگیرد و کاملا قانونمدار به دنبال رفع مشکلات کشور و مردم هستند. ما باید از تجربیات جهانی و اثبات شده استفاده کنیم. اینکه مداوم فکر کنیم که تافته جدا بافته هستیم و با آزمون و خطا جلو برویم جز اینکه به کشور آسیب وارد میکنیم هیچ دستاوردی نخواهیم داشت.»
این تحلیلگر مسائل سیاسی ادامه داد: «یکی دیگر از کارهایی که باید انجام شود این است که چهرهای که از جمهوری اسلامی در داخل و خارج کشور در حال شکل گیری است را تغییر دهیم. ما باید یک چهره درست و مورد قبول از خودمان ارائه کنیم. یعنی کشوری را به نمایش بگذاریم که اهل تعامل با جهان و دارای گفتمان متقاعد کننده در داخل و بیرون کشور است. زیرا به عنوان مثال یکی انتقاداتی که در داخل به نظام جمهوری اسلامی مداوم مطرح میشود در خصوص حضور ایران در سوریه، لبنان، عراق و... است و با توجه به فضا سازی شدیدی که علیه ایران در خارج و حتی داخل شکل میگیرد، اینکه مردم را قانع کنیم که به دلیل منافع و مصالح ملی در این کشورها حضور داریم بسیار سخت خواهد بود. اما اگر ما بتوانیم اعتماد عمومی را جلب کنیم مردم با آغوش باز دلایل و توضیحات مقامات داخلی را میپذیرند و جوسازیهای دشمنان تاثیری نخواهد داشت.»
وی اظهار کرد: «متاسفانه امروز کشور در شرایطی قرار دارد که به منجنیق فلک، سنگ فتنه میبارد. ما هر روز با مشکلات جدید مواجه هستیم. یک روز بازار ارز متلاطم میشود، یک روز صادرات با مشکل مواجه میشود، روز دیگر خبر فساد و احتکار و... میرسد. در چنین شرایطی خیلی سخت است که مردم اعتماد کنند، اما باید ما بتوانیم این اعتماد عمومی را دوباره جلب کنیم. زیرا همیشه اصلیترین سرمایه نظام جمهوری اسلامی همین اعتماد عمومی بوده است.»