
در چند سال گذشته تصویری که از برخی از تاثیرگذاران سیاست خارجی در نزد دولتها، رسانهها و نخبگان ترسیم شده، تصویر مناسبی نیست.
دکتر حسین سلیمی، استاد و عضو هیات علمی دانشگاه علامه، تغییر چهره و گرایش سیاسی را در تعیین وضعیت مطلوب ایران در حوزه بینالملل بسیار موثر میداند. او معتقد است در دوره خاتمی ایران توانسته بود در سطح بینالمللی تصویر مناسبی از خود ایفا کند و این در آینده نیز قابل تکرار است.
دکتر سلیمی درباره اعتقاد مهندس موسوی به "اعتماد سازی در سیاست خارجی " می گوید: به طور کلی در وضعیت جدید بینالمللی بیشتر از اینکه عملکردهای واقعی با سنجشها و محاسبات قطعی تعیین کننده وضعیت کشورها باشند، تاثیری که از دولتها و رهبران در ذهن تصمیمگیران بینالملل، رسانهها، افکار عمومی و نخبگان در عرصه جهانی شکل میگیرد، بسیار مهم است.
به گفته این کارشناس سیاست خارجی، در دنیای امروز تاثیر نخبگان در فضای ذهنی تصمیم گیران حائز اهیمت است و آنها در چارچوب این تصویرها میتوانند تصمیم بگیرند. مثال عینی این امر در مورد فلسطین صادق است که فضای ذهنی ای که از گروهای اسرائیلی و فلسطینی وجود دارد باعث میشود نتوانند بر اساس پیش فرضهای خود عمل کنند و این امر باعث از بین رفتن برخی از کنشهای بینالمللی در مورد فلسطین میشود.
این استاد دانشگاه بار دیگر تاکید می کند: تصاویری که از حکومت در ذهن نخبگان تاثیرگذار در محیط بینالملل به وجود میآید مهم است و حال آنکه در چند سال گذشته تصویری که از برخی از تاثیرگذاران سیاست خارجی ایران در نزد دولتها و رسانهها و نخبگان ترسیم شده تصویر مناسبی نیست. برخی از شخصیتها به عنوان تهدید برای عرصههای بینالمللی معرفی شدند.
دکتر سلیمی معتقد است: بسیاری از محاسبات استراتژیک در نزد دولتمردان آمریکایی واتحادیه اروپا این سیاست را القاء میکند که آنها باید به سمت تعاملات مثبت با ایران بیایند، ولی تصویر ذهنی نامطلوب که از بعضی از جریانهای سیاسی حاکم و شخصیتها ایجاد شده، یک مانع بسیار بزرگ بر سر این روابط است و مانع تصمیمگیری و تغییر روش رهبران سیاسی میشود.
عضو هیات علمی دانشگاه علامه تاکید می کند: اصلاح تصویر بین المللی ایران با چهرهها و گرایشهای تازه میتواند در گسترش منافع ملی ایران و بسیاری از موانع برای نقش آفرینی در نظام بینالملی کمک کند.
دکتر سلیمی در این باره که آیا تغییر شخص میتواند در جریانات سیاسی بینالمللی موثر باشد،می گوید: شخص اول اجرایی کشور به عنوان رییس جمهور با نمایندگان کشورهای دیگر و سفراء مواجه میشود. در طول 20 سال گذشته مشاهده کردیم که شخص رییس جمهور و گفتار او در عرصه نظام جهانی در تعیین جایگاه ایران در عرصه بینالملل بسیار موثر است.
تصویری که از ایران در این مورد در دورههای هاشمی رفسنجانی، خاتمی و احمدی نژاد وجود داشته غیرقابل انکار است. در هر سه دوره نه قانون اساسی تغییر کرده و نه نقش ایران بلکه گفتار رییس جمهور و تصویری که او ایجاد کرده تاثیرگذار بوده است.
وی با بیان اینکه در حال حاضر تصویر جامعه بینالملل نسبت به کشورمان در مقایسه با زمان آقای خاتمی پایدار نیست می افزاید:اگرجه بسیاری از محافل کارشناسی به این نتیجه رسیدند که برای رسیدن به توافق پایدار در ایران باید با مجموعه نظام و فراتر از رییس جمهور توافق کنند و بر اساس آن رفتار خواهند کرد اما نمیتوان نقش رییس جمهور و تاثیر او را نادیده گرفت.
معاون اسبق رییس دانشگاه علامه تصریح می کند: درست است که بسیاری از مسائل ایران در حوزه بینالملل در دوره خاتمی حل نشده باقی ماند، اما موفقیت های بی شماری پیش آمد که پس از انقلاب سابقه نداشت. تنش زدایی با کشورهای منطقه خاورمیانه، همکاری اقتصادی و سرمایهگذاریهای بی سابقه از جمله این موفقیت ها بودند که احتمال تکرار نیز دارد. به علاوه وضعیت تغییر نظام اجرایی در کشور میتواند برای کشورهای دیگر یک شاخص برای گرایش نظام باشد.
وی خاطرنشان کرد: حضور گرایش تندرو در حوزه اجرایی ایران نشان دهنده نظام غالب در کشور و گرایش معتدل نیز به همین ترتیب نشان دهنده گرایش معتدلتر است. بنابراین تصمیم گیری در این مورد بسیار مهم است.