ظریف با اشاره به خروج آمریکا از توافق هستهای گفت: آمریکا نه تنها اتاق مذاکره را ترک کرد، بلکه آن را منفجر کرد. اکنون باید یک جایگاه برای خودش پیدا کند. این کار خود به خود انجام نمیشود. من پیش شرطی نمیگذارم. منظورم این است که شما نمیخواهید در وضعیتی در عرصه بین المللی به سر ببرید که به خواست خود از توافقی خارج شود و به خواست خود به آن بازگردد. این کارآمد نخواهد بود.
طیف قابل توجهی از اصولگرایان در طول عمر دولت حسن روحانی منتقدان بیتساهل رویکرد او در سیاست خارجی بودهاند؛ دلواپسان مذاکرات برجام، سرزنشگران عهدشکنی امریکا و حالا مدافعان خروج از برجام. با این حال اینکه احتمالاً بخشی از اردوگاه تبلیغاتی حامی این جریان به عنوان منبع ناشناس خبر مذاکره مخفیانه ایران و آمریکا در عمان به این اعتقاد رسیده که با انتساب آغاز مذاکره پنهانی با امریکا به اصولگرایان میتواند بر سبد رأی کاندیدای این جریان بیفزاید کاملاً سؤال برانگیز مینماید.
تابستان گذشته ترامپ مشتاق توافق با ایران بود یا همان عکس یادگاری و این اشتیاق حتی تا کشاندن وزیر خارجه ایران به بیاریتز فرانسه کشیده شد. اما اکنون نه از اشتیاق به توافق خبری هست نه از اشتیاق به عکس یادگاری. به نظر نمیرسد در صورت انتخاب دوباره ترامپ نیز خبر جدیدی از تمایل به توافق باشد. باید گفت زمان طلایی چه برای توافق، چه برای عکس یادگاری، از دست رفته و بازنخواهد گشت.
مشاور سیاست خارجی جو بایدن نامزد دموکرات انتخابات ریاست جمهوری آمریکا گفت که در صورت پیروزی بایدن در انتخابات و بازگشت ایران به پایبندی کامل به توافق هسته ای، آمریکا هم به این توافق بازمی گردد.
فدوی، جانشین فرمانده کل سپاه پاسداران انقلاب گفت: آمریکاییها در تشکیل هیچگونه ائتلاف جدید علیه انقلاب اسلامی موفق نشده و نخواهند شد. بهتر است که آنها به خلیج فارس بیایند، زیرا در آن صورت در دسترس ما خواهند بود.
فریدون مجلسی تحلیلگر مسائل بینالملل میگوید: تهدید آمریکا گواه بر این است که میداند تحریمهای مکانیسم ماشه را فقط با تحمیل میتواند عملی کند. ترامپ در این میان قرارداد صلح امارات متحده و اسرائیل و تفاهمنامهای هم میان بحرین و اسرائیل در کاخ سفید به امضا رساند که نگرانی از تهدید ایران را دلیل آن برشمرد، اما کیست که از گرمی روابط کشورهای جنوبی خلیج فارس با اسرائیل از چندین سال پیش و در واقع از همان زمان که مذاکرات برجام در اروپا در جریان بود، آگاه نباشد؛ اما انتخاب این زمان برای ترامپ جنبه تبلیغاتی و تهدید دارد.
«ما از تحریمهای آمریکا ترسی نداریم. به آنها عادت کردیم. تحریمها به هیچ وجه روی سیاست ما تاثیر نخواهند گذاشت. همکاری ما با ایران چند وجهی است و همکاری دفاعی متناسب با نیازهای دو طرف و تمایل دوجانبه پیش خواهد رفت.»
علیاکبر ولایتی، مشاور رهبر معظم انقلاب در امور بینالملل گفت: آمریکا قادر نخواهد بود کاری علیه ملت ایران انجام دهد و هیچ کسی در جهان با واشنگتن در خصوص فعال شدن «مکانیسم ماشه» همراه نخواهد شد.
وزارت امور خارجه در واکنش به تحرک بی حاصل رژیم ایالات متحده آمریکا در بازگشت تحریمها علیه ایران بیانیهای صادر کرد.
رییس مجلس شورای اسلامی در سخنانی گفت: مسئله مردم ما ناکارامدی در اداره کشور، شرایط سخت معیشتی، حمایت نشدن از لحاظ اقتصادی است، نباید کشور و معیشت مردم را معطل غرب کنیم، باید مردم را در اولویت قرار دهیم و باید از تجربههای روشن ملت ایران بهره ببریم و بدانیم که دشمنی آمریکا با این ملت ریشه دار است و اینکه ترامپ رییس جمهور شود یا بایدن هیچ تفاوتی در سیاست اصلی ضربه زدن به ملت ایران حاصل نخواهد شد.
وزیر خارجه کشورمان گفت: دروغگوی همیشگی با طرح هشداری دروغین، دونالد ترامپ را گمراه کرد .
اما این سناریو، در شرایط فعلی که ترامپ جریان به اصطلاح «دیپلماسی صلحسازی» را به راه انداخته چندان محتمل به نظر نمیرسد. سه شنبه شب، وزرای خارجه امارات و بحرین و نخست وزیر اسرائیل با حضور در کاخ سفید توافقات عادی سازی را امضا کردند. ترامپ خود را واسطه این توافقات معرفی کرده و از آنها برای ارائه یک چهره صلح طلب از خود بهره برده است. البته هدف اصلی ترامپ، بهره برداری انتخاباتی از این توافقات است، اما به هر حال، همین بهره برداری انتخاباتی هم بر کلیدواژه صلح مبتنی است.
وزیر خارجه آمریکا با تأکید بر تلاش واشنگتن برای بازگرداندن تحریمهای سازمان ملل علیه ایران و استناد به «مکانیسم ماشه» گفت: «کشورهای اروپایی نیز میدانند که (لغو محدودیتهای تسلیحاتی ایران) ایده بدی است. اطمینان دارم که ایالات متحده ظرف یک هفته موفق خواهد شد و مکانیسم ماشه فعال میشود».
سخنگوی وزارت امور خارجه با رد اتهامات مطروحه در گزارش منتشر شده در یکی از رسانههای آمریکایی، اظهار داشت: به مقامهای آمریکایی توصیه میکنیم از توسل به روشهای تکراری و پوسیده برای فضاسازی ضدایرانی در صحنه بینالمللی دست بردارند.
یک کارشناس مسائل بین الملل پاسخ میدهد
هرمیداسباوند استاد روابط بینالملل معتقد است: «اگر فرضا در انتخابات نوامبر ایالات متحده جو بایدن به پیروزی برسد و دموکراتها روی کار بیایند؛ ازآنجاییکه برجام در زمان خود آنها انعقاد یافته و محور برجام خود آنها بودند، با بازگشت دموکراتها به برجام این توافق میتواند سر و شکل تازهای به خود بگیرد و باز هم منافع طرفین را با عمل به تعهدات جلب کند.»
رضا نصری، حقوقدان بینالملل توضیح میدهد
رضا نصری، حقوقدان بینالملل میگوید: معتقدم آمریکا هیچ راه حقوقی مشروعی برای پیشبرد برنامه خود ندارد. در نتیجه، پس از شکست یا ایجاد «انسداد آییننامهای» در شورای امنیت به صورت یکجانبه اعلام خواهد کرد که از نظر واشنگتن «قطعنامههای تحریمی قبلی علیه ایران مجددا برقرار و لازمالاجرا شدهاند». آنگاه دو قطب ایجاد خواهد شد؛ از یک طرف، اکثریت قاطع دولتهای جهان ازجمله همه اعضای باقیمانده در برجام که با این ادعای آمریکا مخالفت خواهند کرد و قطعنامههای تحریمی گذشته را الزامآور نخواهند دانست و در مقابل، دولتها و رژیمهایی که پذیرای موضع آمریکا خواهند بود.
واعظی با تاکید بر اینکه استفاده از مکانیزم ماشه سازوکاری در درون برجام است، گفت: دولت آمریکا در رفتاری غیرمنطقی، رسما از برجام خارج شده و روشن است که دیگر امکان استفاده از سازوکارهای درون این توافقنامه را ندارد.
وزیر خارجه کشورمان با اشاره به فشار آمریکا به کشورها برای عادی سازی روابط با رژیم صهیونیستی نوشت: بالاخره معیار ورود و خروج کشورها در لیستهای تروریستی آمریکا را فهمیدیم.
وزیر خارجه آمریکا که یکی از عوامل موثر و دخیل در دستور ترور سردار شهید سپهبد قاسم سلیمانی بوده است، در سخنانی گفت: در خاورمیانه زمانی که ایران تهدید کرد، رئیس جمهوری با حمله هوایی برای «کشتن سلیمانی»، موافقت کرد.
حشمتالله فلاحتپیشه کارشناس مسائل بین الملل در گفتگو با فرارو
حشمتالله فلاحتپیشه گفت: بعد از سپری شدن یک ماه از فعال شدن مکانیزم ماشه به احتمال زیاد تحریمهایی سازمان ملل علیه کشورمان بر نخواهد گشت و در این باره آمریکا تنها میتواند تحریمهای خود را شدت ببخشد، همچنین برخی از معافیتهایی که برای فعالیتهای هستهای کشورمان در قالب برجام دیده شده، آمریکا آنها را نیز تحریم خواهد کرد و سعی میکند، مانع از انجام شان شود و از سوی دیگر معافیتهای تحریمی که آمریکا به برخی از کشورها به منظور تجارت به ایران داده بود، نیز آنها لغو خواهد شد، تا نشان دهدکه مکانیزم ماشه را اجرایی کرده است.